سُرایش شاهنامه

شاهنامه، پر آوازه‌ ترین حماسه‌ منظوم جهان، بزرگ‌ ترین سند هویت ايرانيان در دوره اسلامي، و مهم‌ ترین اثر در عرصه ادبیات کهن پارسی است كه در ادامه كار نيمه ‌تمام «گشتاسب‌ نامه»، سروده دقيقي توسي، پديد آمده است. حکیم ابوالقاسم فردوسی توسي (زاده ۳۱۹ ش، درگذشته پیش از ۳۹۷ ش در توس خراسان) سرودن شاهنامه را بر پایه نوشتار شاهنامه ابومنصوری که به نثر بوده و بن ‌مایه دقیقی توسی در سرودن گشتاسب ‌نامه بوده است، در حدود سال ۳58 ش آغاز نمود و در سال ۳۷۲ ش به پايان رسانيد؛(1) البته فردوسی نزدیک به بیست سال دیگر در تکمیل و تهذیب آن کوشیده و در نتيجه بيش از سي سال از عمر گرانمايه خود را در مسير خلق اين اثر جاودان نهاده است.

گفتگو با مهدي رضواني پور، سردبیر محترم ماهنامه تجلی

اشاره

آنچه در پي مي‌ آيد، حاصل گفتگويي است كه با سردبير محترم ماهنامه تجلي، پيرامون مطالب مختلف در مورد اين نشريه صورت گرفته است. ايشان كه از پژوهشگران و صاحبان انديشه و قلم هستند، چهار عنوان كتاب علمي- پژوهشي و يك پايگاه اينترنتي تحت عنوان «نداي بشير» دارند و كار مطبوعاتي و نويسندگي را از سال 1371ش آغاز نمودند و تا كنون چندین مقاله علمی در همایشهای داخلی و بین ‌المللی به چاپ رسانده و بيش از 130 مقاله علمي، فرهنگي، مذهبي و انقلابي نیز به رشته تحرير در آورده‌ اند كه در 21 روزنامه و نشريه مختلف محلي و كشوري مانند كيهان و رسالت به چاپ رسيده است. 

مقدمه

چند سالی است که جامعه انقلابی ما با معضل افزایش فرقه‏ های نوپدید شبه عرفانی، و فعالیتهای آنان در جذب اقشار مختلف مردم به­ ویژه جوانان رو به رو شده و هر روز اخبار نگران­ کننده ­ای از رشد قارچ­ گونه آنها به گوش می­ رسد؛ فرقه­ هایی که ترویج­ کننده تعالیم: اکنکار، سای بابا، فالون دافا، رام الله، دالایی لاما، مدیتیشن متعالی، پائولو کوئیلو، اوشو، عرفان کیهانی و مانند آن هستند. در این نوشتار، برآنیم که به­ طور اختصار، عوامل گرایش به عرفانهای نوپدید را ارزیابی نماییم و به بازشناسی آن از عرفان اصیل اسلامی بپردازیم.

اشاره

در اين نوشتار، در صدد آن هستيم كه با استعانت از ذات ربوبی، سرسبزی و طراوت معنوی را با بهار قلوب که همانا قرآن است، برای شیفتگان شناخت و معرفت رحمانی به ارمغان آوریم و به نوبه خود به این فرمایش گهربار مولای عارفان علی(ع) عمل نماییم که فرمود: «تعلموا القرآن فانه احسن الحدیث و تفقهوا فیه فانه ربیع القلوب و استشفوا بنوره فانه شفاء الصدور؛(1) قرآن را بیاموزید که بهترین گفتار است و در آن بیندیشید که بهار دل‌ها است و از نور آن شفا و بهبودی بطلبید که شفای سینه­ ها است.»

رباعی یا ترانه از قدیمی ‌ترین قالبهای شعر فارسی است که از چهار مصراع تشکیل می ‌شود و مصراعهای اول، دوم و چهارم آن باید هم ‌قافیه باشند؛ در حالی که هم ‌قافیه بودن مصراع سوم، اختیاری است. این قالب، دارای دوازده هجا است و وزنی دلنشین، معادل «لا حول و لا قوۀ الا بالله» دارد و در یکی از زحافات بحر «هزج» سروده می ‌شود.